Röportaj

Financiële en wettelijke obstakels

Hoewel er in Turkije ontzettend veel tv-kanalen zijn, is de vrijheid in de berichtgeving niet onbegrensd. Vooral kleinere, lokale zenders beschikken over onvoldoende financiële middelen om volwaardige programma’s te maken. Zoals de lokale tv-zender Gün TV in Diyarbakir, dat één van de weinige tv-kanalen is dat Koerdische programma’s uitzendt. Dit zijn nieuwsprogramma’s, maar vooral ook muziek en programma’s over de traditionele cultuur. Het ontbreekt het station aan middelen live uitzendingen te verzorgen. Ook wettelijke beperkingen spelen met name pro-Koerdische en links-progressieve zenders parten.

Gün Radio, dat tot dezelfde mediagroep behoort, is eind 2007 aangeklaagd vanwege het ten gehore brengen van het lied Mesopotamia. De hoofdredacteur, Cemal Doğan, is aangeklaagd op basis van artikel 216 van het Turkse Wetboek van Strafrecht, dat opruiing strafbaar stelt. (Bron: ‘Gün TV: Kurdish broadcasts difficult’, Bianet, 14 november 2007.) Op 16 juli 2008 werd de nieuwe tv-zender Hayat TV op last van RTÜK en het ministerie van Binnenlandse Zaken van de sateliet gehaald. Hayat TV begon haar uitzendingen in december 2007 onder het motto ‘Alle kleuren van het leven’. Het tv-station werd er een half jaar later van beschuldigd live beelden van de viering van Nevruz – het Koerdische Nieuwjaar – beschikbaar te hebben gesteld aan Roj TV. In juli protesteerden honderden mensen in Istanbul tegen het uitzendingsverbod. Zij stuurden een fax met de tekst ‘Zet mijn televisie aan’ naar het ministerie van Binnenlandse Zaken, RTÜK en TÜRKSAT, verantwoordelijk voor het doorstralen van de uitzendingen. Aan de protestacties deden tal van organisaties mee, waaronder de Vakbond van Turkse Schrijvers, de Turkse afdeling van PEN International en de Turkse Vakbond van Journalisten.

Uit heel Europa verklaarden organisaties zich solidair met Hayat TV. Ook de International Federation of Journalists (IFJ) en de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ) veroordeelden het uitzendingsverbod, dat zij omschreven als een poging tot censuur. Op 6 augustus deelde de exploitant van TÜRKSAT mee dat het verbod op Hayat TV na drie weken was opgeheven.